Trage wegen in je buurt

Duid jouw woonplaats aan en wij personaliseren onze website voor jou.

De kaart

OF

Je postcode

Verstuur
 

E-zine Trage Wegen vzw

Uitgave Juni 2005

Gesmaakte studiedag te West-Vlaanderen

Trage wegen brengen bijna 150 belangstellenden op de been

Trage wegen blijven beleidsmakers van alle niveaus beroeren, zeker als het thema wordt belicht in samenhang met de open ruimte en het platteland. De provincie West-Vlaanderen bracht op 18 mei in een reeks studiedagen over het platteland een avond met als naam ?Trage wegen, waar naar toe??, die op een ruime belangstelling kon rekenen. Gemeente- en provincieraadsleden, ambtenaren en vertegenwoordigers van zowel de landbouw-, recreatie- en milieumiddens konden de trage wegen vanuit al zijn invalshoeken beter leren kennen. De avond beperkte zich niet louter tot het juridisch kader en de wetgeving, er werd voornamelijk een boeiend en veelzijdig beeld opgehangen van de mogelijkheden die deze wegen bieden. De dynamiek rond trage wegen is springlevend.

Werk maken van trage wegen, het kan!
Trage wegen mogen dan al een ?moeilijk? of ?gevoelig? onderwerp zijn, een aantal gevalstudies bewezen toch dat er nu reeds heel wat kan bereikt worden. Zo wendt de Vlaamse Landmaatschappij in diverse landelijke inrichtingen steeds alle mogelijke instrumenten aan om trage wegen te herwaarderen. Hoopvol is dat de mogelijkheid wordt onderzocht door middel van beheersovereenkomsten met landbouwers landbouwwegen optimaal als trage weg te gebruiken, een win-winsituatie voor alle spelers op het platteland. Het succes van het wandelnetwerk West-Vlaamse Heuvels toonde dan weer aan dat er door overleg heel wat kan bereikt worden: ettelijke kilometers trage weg als resultaat. Ook de opgedane ervaring van de vzw Trage Wegen in de DULOMI-projecten (waarvan één in De Haan) wekte heel wat interesse. Emmanuël Monbaliu, schepen van Leefmilieu van De Haan deed dan ook een warme oproep naar de andere gemeenten werk te maken van ?hun? trage wegen.

Enkele woorden van de deputatie
Dat ook het provinciebestuur van West-Vlaanderen het belang van trage wegen onderstreepte, kunnen we alleen maar toejuichen. Gedeputeerde Patrick Van Gheluwe formuleerde het als volgt: ?De tijd is rijp voor een nieuwe aanpak voor trage wegen. Daarom heeft de Bestendige Deputatie besloten dit jaar nog over te gaan tot het digitaliseren en het juridisch actualiseren van de Atlas der Buurtwegen. We hopen de resultaten ter beschikking te hebben eind 2006. We moeten met ons vernieuwde instrument de uitdaging aangaan de trage wegen terug op te nemen in onze leefomgeving: nuttige fietspaden aanleggen, mooie recreatieve routes uitwerken, op een veilige manier landbouwgronden bereiken of gewoon via de kortste weg naar de buurtwinkel stappen.? De avond werd afgesloten met de woorden van gedeputeerde Dirk De fauw: ?De moeilijke problematiek die samenhangt met een moderne invulling van het concept trage wegen is zeer ruim aan bod gekomen. De provincie had inderdaad al eerder het inzicht dat het oude buurtwegennet beter verzorgd en beter benut moet worden. Ik wens nog veel succes aan al diegenen die vandaag op het terrein bezig zijn met de herwaardering ervan. De provincie zal haar best doen u zoveel als mogelijk te steunen in dat werk.?

Meer informatie over de studiedag is te verkrijgen bij Bern Paret (bern.paret@west-vlaanderen.be), 050/40 35 47


Langs of door het veld? - donderdag 9 juni 2005

Een studiedag van de Plattelandsacademie over het optimale gebruik van het wegennet op het platteland door wandelaars, fietsers, ruiters, recreanten...

De Plattelandsacademie is een initiatief van de Landelijke Gilden van de Boerenbond met als bedoeling de kennis over het Vlaamse platteland uit te diepen en te verspreiden. In enkele lezingen wordt er inzicht verschaft in het bestaande juridische kader, mogelijke beleidspraktijken vanuit een gemeente én de relatie met het algemeen verkeersreglement en het vademecum voor fietsvoorzieningen. De ecologische en landschappelijke kwaliteiten worden eveneens uitgediept. In een panelgesprek komen standpunten en zienswijzen van sectoren en belangengroepen aan bod. De vzw Trage Wegen wil het debat aangaan en zal eveneens op de studiedag aanwezig zijn.

Trage wegen, een bron van plattelandsconflicten?
Sinds een aantal jaren bestaat er een steeds groeiende interesse voor zowel recreatieve als functionele verplaatsingen in het landelijk gebied. Her en der in Vlaanderen manifesteren zich verschillende lokale besturen, verenigingen of zelfs burgers en maken ze aanspraak maken op trage wegen die in de laatste decennia verwaarloosd zijn geraakt of mee opgenomen in akkers of weilanden. Dit gaf reeds aanleiding tot enkele lokale conflicten. Vooral de openstelling van oude tracés wordt in vraag gesteld vanwege de impact op de moderne landbouw: percelen worden doorsneden, risico?s voor voedselveiligheid, risico?s voor het opjagen van vee, enz?

Trage Wegen vzw erkent deze argumenten, maar vindt in principe niet dat zij een ontwikkelingsbeleid - het herstel en de uitbreiding van het netwerk - in de weg staan. Lokale projecten en initiatieven leerden ons dat het vandaag mogelijk is via overleg een situatie te bereiken waar voldaan wordt aan de belangen en gevoeligheden van zowel landbouwers en eigenaars als de gebruikers. Dit was mogelijk mede dankzij de constructieve samenwerking van de landbouwers, die in principe niet tegen trage wegen of wandelrecreatie zijn. De discussie moet dus niet gevoerd worden over ?het al dan niet openstellen of afschaffen van tracés op basis van een vroegere toestand?, maar wel over het ?zoeken naar oplossingen om trage verbindingen die nu ontegensprekelijk opnieuw nuttig kunnen gebruikt worden te realiseren?. Vanuit deze houding kan er bijvoorbeeld concreet aan tracéverlegging langs de huidige perceelsgrenzen gedacht worden, aan schadeloosstelling of beheersovereenkomsten, of kunnen nieuwe ruilverkavelingswegen of loswegen ingeschakeld worden om een netwerk te vervolledigen.

Kansen zien en grijpen
In de praktijk bleken er ?naar aanleiding van enkele proefprojecten die Trage Wegen vzw begeleidde? naast knelpunten (financiering van verleggingen, problemen rond gebruikersconflicten en gedragscode, zwerfafval, vandalisme, bescherming van gewassen of vee,?) ook kansen (hoevetoerisme, landbouwleerpaden, verkoop hoeveproducten, het dichter brengen van consument bij productieproces,?) te bestaan. Deze beschouwt de vzw Trage Wegen als belangrijke uitdagingen voor de komende jaren, en stelt zich garant om samen met de plattelandssectoren te ijveren voor efficiënte instrumenten om dit te bewerkstelligen.

De studiedag vindt plaats op donderdag 9 juni 2005 in het Provinciehuis van Vlaams-Brabant.

Klik hier voor meer inlichtingen en inschrijvingsformulier


Wegwijzer trage wegen

Praktische tips, voorbeelden en informatie

Wat zijn trage wegen? Hoe ga ik op zoek naar verdwenen wegen? Wie is verantwoordelijk voor het beheer van deze weg? Hoe stel ik een herwaarderingsplan op? Welke acties kan ik ondernemen? Wie gebruikt deze trage weg? Hoe kan ik deze weg beter laten aansluiten op andere trage wegen? Wat is het belang van dit soort wegen? Vragen genoeg, vandaag zijn er ook antwoorden. Vzw Trage Wegen ontwikkelde een wegwijzer voor iedereen die rond trage wegen aan de slag wil gaan. In 4 delen en 11 hoofdstukken worden methodieken aangeleerd om zelf de trage wegen in je buurt te onderwerpen aan een herwaardering. Daarnaast bevat de wegwijzer ook veel achtergrondinformatie, praktische tips en voorbeelden.

Je leert met de wegwijzer onder andere een inventaris op te maken van de trage wegen in je buurt. Die inventaris kan aanleiding geven tot een herwaarderingsplan of tot een heropening van nieuwe wegjes die je netwerk aan trage wegen verstevigen. Naast juridische achtergronden krijg je ook nog informatie mee over de verschillende gebruikers van trage wegen en de mogelijke functies die trage wegen vervullen. In een hoofdstuk actie reiken we ideeën aan om je buurt of je gemeente te betrekken bij de problematiek van trage wegen.

Op de ontmoetingsdag op 11 juni in Buizingen stellen we de wegwijzer voor en vanaf dan begint ook de voorintekening. Leden van vzw Trage Wegen kunnen de wegwijzer gratis aanvragen bij wegwijzer@tragewegen.be of via de website www.tragewegen.be.
Niet-leden kunnen voorintekenen tot eind augustus voor 8 ?. Dit kan door het bedrag te storten op rekeningnummer 001-3773475-57 van VZW Trage Wegen, Vooruitgangstraat 323 bus 10, 1030 Schaarbeek met vermelding van uw naam en ?wegwijzer?.

Uiteraard zijn zowel leden als niet-leden welkom op onze ontmoetingsdag! Naast de voorstelling van de wegwijzer zal er ook in het pittoreske kader van het Pajottenland gewandeld worden en vindt er een ronde tafel-gesprek plaats dat openstaat voor al zij die begaan zijn met trage wegen. Het volledige programma van de ontmoetingsdag is terug te vinden op onze website: www.tragewegen.be.


Via het Molenpad naar Bouwel-station

trage wegen-beeld: Schepen Armand Bloemen van de gemeente Grobbendonk poseert nog even alvorens het lint van het nagelnieuwe Molenpad door te knippen

De realisatie van het pad komt voort uit een DULOMI-proefproject dat door de vzw Trage Wegen werd begeleid. Het Molenpad vormt een ideale doorsteek (slechts 250 m) voor treinreizigers naar de NMBS-stopplaats Bouwel en bovendien ontlast het de overvolle parking aan de sporen. Pendelaars kunnen nu immers hun auto kwijt op een andere parking aan het begin van deze nieuwe trage weg. Het Molenpad loopt opnieuw over zijn historisch tracé. In overleg met de landbouwer die de weide gebruikte, kocht de gemeente de wegbedding aan en voorzag ze een doorgang voor machines en vee. De oude eikendreef die het Molenpad ooit sierde wordt heraangelegd.


Gemeente Riemst verzilvert trage wegen-plan met Samenwerkingsovereenkomst en Module 15

De vzw Trage Wegen helpt sinds verleden jaar de gemeente Riemst bij de opmaak van een duurzaam trage wegen-plan. In ons e-zine van januari 2005 kon je al lezen dat de dorpsraden van Genoelselderen en Membruggen samen met de schepen van leefmilieu en enkele gemeenteambtenaren een 25-tal wegjes in kaart hebben gebracht en geëvalueerd. Op een open infovergadering in november werden de resultaten besproken en werd prioritaire acties en concrete suggesties op papier gezet.

Extra middelen voor acties op terrein
Het gemeentebestuur pikte mooi in op de suggesties van de dorpsraad. Samen met de vzw Trage Wegen werd onderzocht hoe dit trage wegen plan nu ook resultaten op het terrein kon opleveren. Vooreerst bood de Samenwerkingsovereenkomst (de opvolger van de Milieuconvenant) mogelijkheden om het herstel van kleinschalige landschapselementen langsheen de trage wegen aan te pakken. Ook de Module 15 (flankerend beleid) uit de gemeentelijke mobiliteitsconvenant bleek een handig instrument te zijn om acties te subsidiëren waarbij trage wegen vooral gebruiksvriendelijker en beter kenbaar worden gemaakt. Een Module 15-project wordt voor 33% gesubsidieerd door de Vlaamse Overheid. Deze subsidie kan opgetrokken worden tot maar liefst 66% indien een gemeente ook de Cluster Mobiliteit intekende in de Samenwerkingsovereenkomst.

Het Module 15-project van Riemst
Deze extra stimulans zette het gemeentebestuur aan dit jaar nog een project in te dienen bij de Administratie voor Wegen en Verkeer. Op 24 mei werd het project reeds goedgekeurd. We nemen even een kijkje op de belangrijkste acties van dit trage wegen-plan. Op 15 juni worden alle inwoners van beide dorpen uitgenodigd op een cultuurhistorische vertelavond over de oude ?steegskes? en veldwegen. Tijdens deze avond worden de oude namen van deze wegen terug opgevist, die kort daarna ook terug op terrein zichtbaar zullen worden met de speciaal ontwerpen straatnaambordjes (zie vorig e-zine). Er komt eveneens een folder met daarin alle trage wegen op een kaartje gezet én de leukste verhalen of weetjes over deze wegen!

Trage Wegen vzw is blij dat deze subsidiereglementen kunnen ingezet worden bij herwaarderingsacties voor trage wegen. Ze wenst de gemeente Riemst alvast succes bij de uitvoering. Daar gaat men nu aan de slag om tegen 7 augustus al enkele mooie resultaten te tonen tijdens de jaarlijkse dorpsfeesten van Membruggen en Genoelselderen, die overigens in het teken staan van trage wegen.

Meer informatie over dit project: Freek Verdonckt (freek.verdonckt@tragewegen.be), 02 204 09 70


Vereniging in de kijker: Erfgoed Hoogstraten vzw

In de weer voor de voetwegen van Groot-Hoogstraten

Noordelijker dan Hoogstraten kan je amper gaan in ons kleine landje. In dat grensgebied met Nederland, die middenste 'bult' van de provincie Antwerpen treffen we Gust Lauryssen, Dries Horsten en Stan Geysen aan. Ze vormen enkele van de voortrekkers van een werkgroep 'Erfgoedprojecten' binnen Erfgoed Hoogstraten vzw, een vereniging die mensen samenbrengt die aandacht hebben voor het rijke patrimonium in de breedste zin van het woord van het Land van Hoogstraten. Begin 2004 startten in een 8-koppige groep met het in kaart brengen van de bestaande en verdwenen oude voetwegen die Groot-Hoogstraten rijk is. De drie zijn allen begeesterd lid van de vzw Trage Wegen!

Inventaris
Dries Horsten vertelt: "Er kwam een globale inventaris van de voetwegen op het grondgebied van ons stadje. We kwamen tot de conclusie dat vandaag deze vaak historische verbindingen een bijzondere waarde kunnen hebben voor de stad Hoogstraten. Niet alleen zijn de wegen op zich stukjes erfgoed, ze geven ook toegang tot erfgoed. Een mooi voorbeeld is het dankzij onze inspanningen ten dele geopende 'Stip Stappenpad'. Het vertrekt vanaf de kerk van deelgemeente Minderhout, langsheen een kapelletje, vervolgens langs het prachtige Withof en de pas gerestaureerde watermolen tot aan de Bosuil. Monumenten waar Hoogstraten trots op is. In de verte zie je dan het kasteel van Hoogstraten, nu een penitentiair schoolcentrum. Helaas was tussen de Bosuil en het kasteel de route onderbroken, terwijl ze juist de momumentenwandeling nog mooier kon maken. Bovendien kreeg je dan een bijkomende verbinding tussen het centrum van Hoogstraten en de landelijke Markvallei!"

Eeuwenoude voetweg in ere hersteld
"Al snel merkten we dat de voetweg eigenlijk alleen was ingeploegd", aldus Gust Lauryssen. "Hij stond nog in de Atlas der Buurtwegen en een bomenrij liet zien waar het 'Stip Stappenpad' ooit liep. Toen we vernamen dat de voetweg over de gronden van de ?schoolgevangenis? liep, trokken we onze stoute schoenen aan. We maakten er een afspraak en polsten naar hun interesse de grond opnieuw ter beschikking te stellen. Zij hadden wel oren naar ons voorstel: een echte voetweg is uiteindelijk maar één meter breed en net naast een bomenrij, kan je toch niet ploegen. Na een vergadering met het college van burgemeester en schepenen, waarop we de stad eraan herinnerden dat de gemeente mee moet instaan voor het onderhoud (en dus het openhouden) van de voetwegen, én dat de eigenaar onmiddellijk bereid was de grond ter beschikking te stellen, was er tot onze grote vreugde snel een akkoord. Enkele weken later al, voerde de Technische Dienst van de stad de werken uit. Er werden naambordjes geplaatst. En zo was een eeuwenoude voetweg, na enkele jaren onderbreking, opnieuw in ere hersteld. Het pad wordt goed gebruikt, door wandelaars en fietsers en dat willen we zo houden. De middelbare en lagere scholen en de verschillende wandelverenigingen uit de streek kregen een brochure, evenals de VVV. Zij waren onmiddellijk bereid de voetweg in hun eigen wandelbrochure op te nemen."

Nog veel werk voor de boeg
IJveren voor trage wegen leidt helaas niet altijd even snel tot resultaten. Stan Geysen getuigt: ?Het vervolg van het Stip Stappenpad is een ander verhaal. Het loopt achter het oude kasteel van Hoogstraten door naar een buurgemeente van Hoogstraten. We hebben er zelfs nog oude postkaarten van (zie afbeelding), maar de bedding werd echter jaren geleden onwettig ingepalmd. Toch zoeken we geen conflicten: het pad zou een enorme toeristische troef kunnen betekenen en daarom bekijken we mogelijke omleidingen, bijvoorbeeld langs de slotgracht voor het kasteel, zodat de weg niet meer over, maar langs het veld komt te liggen. Het is echter niet eenvoudig de stad van deze zaak te overtuigen maar we geven niet op. Temeer omdat er dankzij onze waakzaamheid reeds een aantal voorgestelde ?afschaffingen? van andere voetwegen van de agenda van de gemeenteraad zijn gehaald, voelen we ons gesterkt ook voor de herwaardering van andere historische voetpaden in Groot-Hoogstraten op te komen.?

Wie meer wil weten over de voetwegen van Hoogstraten en de werking van Erfgoed Hoogstraten kan steeds terecht bij de coördinator van de werkgroep Erfgoedprojecten Gust Lauryssen (a.lauryssen@scarlet.be), 03 314 63 62 of op hun website: www.erfgoedhoogstraten.be.


Ben je mee? Een dag bomvol beweging! - 25 juni 2005

TWF-actie: een trage wegen-fietspad langs de HSL

Tussen het Kasteel van Brasschaat en het toekomstige nieuwe zwembad, vlak aan het Badhuisje, in een prachtige feesttent op de groene weide van het park, dit is de toplocatie die het ACW Regio Noord Kempen koos voor haar actiedag op 25 juni 2005. Een dag voor fietsers, wandelaars, voor jong en oud, voor natuurliefhebbers, sporters en genieters. De bedoeling is kennis te maken met twee beruchte bouwwerven van betekenis voor de regio: de Hoge Snelheids Lijn (HSL) en het nieuwe zwembad van Brasschaat en Schoten. De werfleiders geven een exclusieve rondleiding op hun werf en er zal gefietst worden op een stuk op de werfweg die langs de HSL loopt.

Deze werfweg heeft een toekomst voor het ACW: het zou een ideaal fietspad zijn, een veilige en snelle verbindingsweg tussen Merksem, Brasschaat, Schoten, Sint Job en Brecht, Wuustwezel tot aan de Nederlandse grens. Het ACW heeft ook een erg toepasselijke naam voor deze nieuwe verbinding: TWF, trage wegen-fietspad. Internationale snelle mobiliteit én evidente, veilige nieuwe trage wegen zouden dan hand in hand gaan. Vlaams Minister van openbare werken, energie, leefmilieu en natuur Kris Peeters zal de plannen voorgeschoteld krijgen, uiteraard met de vraag deze ook te realiseren. De betrokken burgemeesters zullen ook van de partij zijn. De vzw Trage Wegen ondersteunt dit initiatief voluit: een reflex nieuwe trage wegen te zien waar er zonder al te veel moeite kunnen komen, dat getuigt van gezond verstand!

Meer info over de dag en het actiemoment op 25 juni kan je verkrijgen bij:
Johan de Kort (johan.dekort@acw.be), 03 220 12 09 of
Herman Gorremans (herman.gorremans@acw.be), 03 220 12 17


Alle E-zines

Schrijf je in op onze nieuwsbrief

Please wait