Trage wegen in je buurt

Duid jouw woonplaats aan en wij personaliseren onze website voor jou.

De kaart

OF

Je postcode

Verstuur
 

e-zine Trage Wegen vzw

Uitgave Januari 2011

Ontmoetingsdag Trage Wegen vzw. Jij komt toch ook?

Overal in Vlaanderen zetten mensen zich met veel enthousiasme in voor trage wegen. Speciaal voor hen - en dus ook voor jou - organiseert Trage Wegen vzw een ontmoetingsdag, het ideale moment om gelijkgestemden te ontmoeten, ervaringen uit te wisselen én een aantal trage wegen te ontdekken.

Noteer alvast zaterdag 26 maart om 14u in je agenda. Plaats van afspraak is Kapelle-op-den-Bos (Sint-Jozefskring, Mechelseweg 100). Inschrijven is niet nodig.

Tot dan!


2011: Op naar de toekomst

Woordje van de voorzitter

Als kersverse voorzitter wil ik graag Erik Grietens, de aftredende voorzitter, in de bloemetjes te zetten. Ik doe dat niet omdat dat zo hoort, maar omdat ik oprecht bewondering heb voor wat de voorbije acht jaren uit de grond is gestampt.

Een droom van enkele mensen, ontstaan in een parochiezaal, is werkelijkheid geworden. Meer zelfs, de stoutste verwachtingen zijn overtroffen. Trage Wegen vzw is uitgegroeid tot de referentie in Vlaanderen voor het behoud en de ontwikkeling van trage wegen. Trage Wegen is een sterk merk voor een sterk product.
Natuurlijk is dit het werk van vele mensen: medebestuurders, ledenorganisaties, lokale actiegroepen, vrijwilligers en politici, en last but not least de professionele medewerkers. Eriks verdienste is er daarom niet minder om. Vanuit een sterke visie en motivatie, met een open geest voor groeikansen en maatschappelijke ontwikkelingen, met een kritische en waakzame realistische kijk op de haalbaarheid van de wensdromen, is Erik gedurende acht jaar een constante drijfveer geweest. Voor en achter de schermen. Dankjewel, Erik.

Op naar de toekomst
Deze mooie ?erfenis? is een stimulans om onverminderd door te gaan op hetzelfde elan. Het zal daarbij cruciaal zijn om de snelle groei van de professionele ploeg medewerkers te behouden en te versterken. Zonder naïef te zijn, vertrouw ik erop dat dat zal lukken. Goede investeringen verdienen zichzelf terug, zelfs in crisistijden!

Met de blijvende investering in trage wegen via vele kanalen (sensibilisatie en vorming, studie en advies, ondersteuning en begeleiding van praktijkprojecten) mikken we op een breed maatschappelijk draagvlak voor de trage wegen. Een maatschappelijk draagvlak dat zichtbaar wordt in een daadwerkelijke groei van het netwerk van trage wegen in Vlaanderen en in een toename van het aantal duurzame gebruikers ervan, zowel voor recreatieve als voor functionele verplaatsingen.

Meer trage wegen met meer duurzame gebruikers zijn de beste terugverdieneffecten en de mooiste garantie voor de toekomst! Erik, dat hopen we je in de zeer nabije toekomst op ons tienjarig bestaan als dank te kunnen aanbieden.

Willem Boon
voorzitter Trage Wegen vzw 2010-2013


Levend erfgoed. Vertel ons je verhaal.

Oproep voor erfgoedliefhebbers, lokale heemkringen en verenigingen voor volkscultuur

Trage Wegen vzw gaat samen met Heemkunde Vlaanderen vzw op zoek naar de cultuurhistorische achtergrond van trage wegen. We roepen heemkringen en andere geïnteresseerden op om aan deze zoektocht deel te nemen. Werd de geschiedenis van trage wegen in jouw buurt, dorp of stad al onderzocht? Of wil je zelf uitvissen hoe het zit met het erfgoed aan veld- en buurtwegen in jouw streek? Dan horen wij het graag!

Dynamische verhaallijnen
Trage wegen zijn niet alleen fysieke sporen uit het verleden, maar ook laboratoria van lokale geschiedenis en cultuur. Met dit onderzoek willen we de volgende aspecten in kaart brengen:
- volksverhalen: sprookjes, fabels, legenden, sagen, moppen en anekdoten die zich op of langs wegen afspelen. We zijn niet alleen op zoek naar de verhalen op zich, maar ook de context waarin ze circuleren en ge(re)produceerd worden, geeft een nieuwe betekenis aan onze trage wegen. Zijn de vertellers gekend? Van wie en waar hebben zij de verhalen in kwestie geleerd?
- informatie over de ontstaansgeschiedenis en het vroegere gebruik van trage wegen. Wat vertellen oude namen van een buurt- of voetweg ons? Welke gebruiken, ambachten, tradities, feesten, dansen of rituelen zijn gekoppeld aan oude wegen? Hoe verplaatsten mensen zich vroeger van erf naar akker, van dorp naar stad? Welke historische vormen van beheer van de weg en de houtkanten zijn gekend?

We zijn op zoek naar bronnen en verhalen die ons vertellen hoe mensen zich vroeger verplaatsten, hoe ze omgingen met landschap en natuur, over hun leefgewoonten en mentaliteit. We willen dit ?collectieve geheugen? opnieuw onder de aandacht brengen. Zo kunnen wandelaars en fietsers het rijke verleden van de trage wegen die zij nog dagelijks gebruiken opnieuw ontdekken. Want kennis over het vroegere gebruik van dit patrimonium geeft ook een impuls aan het behoud en de toekomstgerichte herwaardering ervan.

Vertel ons jouw verhaal!
Ken je een straf verhaal waarin de glansrol is weggelegd voor een wandelweg, steegje of bospad? Beschik je over bronnen die getuigen van de verhouding tussen mens en landschap? Geef ons dan zeker een seintje vóór 1 maart 2011. Wij gaan vervolgens met die informatie aan de slag om in 2012 dit cultuurhistorisch erfgoed voor een breder publiek te ontsluiten. Wordt vervolgd!

Meer info?
Andy Vandevyvere andy.vandevyvere@tragewegen.be ? tel. 09/331 59 20.


Vraag van de maand: Een voetweg heraanleggen op privé-eigendom. Kan dat?

Deze maand lazen we in Het Nieuwsblad een >>> artikel getiteld ?Een deftige weg aanbrengen kost 45 000 euro?. De schepen van Openbare Werken van de gemeente Maarkedal stelt in het artikel dat het voor een gemeente moeilijk is om iets te doen aan de slechte staat van een voetweg. Volgens de man kan de gemeente weinig doen omdat de buurtweg in kwestie eigendom is van landbouwers. "Om daar iets te kunnen doen, zijn we eigenlijk verplicht een strook grond van de landbouwers te onteigenen en aan te kopen". Alweer een broodje aap rond trage wegen dat de wereld werd ingestuurd.

Privé-eigendom + openbare erfdienstbaarheid = onderhoudsplicht
Gelukkig klopt de stelling van de schepen niet. Want aan 50 euro per vierkante meter zou je als gemeente een groot budget nodig hebben om het tragewegennetwerk te onderhouden. Heel wat trage wegen liggen immers op private eigendom. Elke weg ingeschreven in de Atlas der Buurtwegen omvat minstens een openbare erfdienstbaarheid van overgang. Deze wegen behoren tot het openbaar domein, zelfs als ze op privé-gronden liggen. Het zijn gewone openbare wegen, net zoals de Schoolstraat of de Wetstraat.

Als wegbeheerder is de gemeente de verplicht deze wegen te onderhouden (Nieuwe gemeentewet art. 135 § 2 en Wet op de buurtwegen art. 13). Het is ook de gemeente die aansprakelijk is voor eventuele ongevallen die voortkomen uit het niet nakomen van de onderhoudsplicht. Om deze plicht na te komen, hoeft de gemeente niet over te gaan tot onteigenen en aankopen van de grond. Meer zelfs, door het stellen van ?bezitsdaden? zoals het aanbrengen van nutsleidingen of verlichting, kan de gemeente ook eigenaar worden van de bedding.

De gemeente Maarkedal kan dus gerust de nodige onderhoudswerken aan de genoemde voetweg uitvoeren, zonder hier de gronden te moeten aankopen.

Heb je zelf een vraag over trage wegen? Laat het ons weten via info@tragewegen.be


Zwerfvuil en trage wegen. Een verloren strijd?

De sociale controle in onze samenleving is de afgelopen halve eeuw flink afgenomen. De keerzijde van onze toegenomen welvaart zijn vuile trottoirs, vernielde bushokjes of geluidsoverlast door rondrijdende autodisco?s. En... zwerfvuil en bergen sluikstorten. Helaas blijven trage wegen niet gespaard van deze problemen.

Zijn trage wegen zwerfvuilmagneten?
Mensen die langs trage wegen wonen, klagen er wel eens over dat wandelaars of fietsers afval achterlaten. Landbouwers halen het probleem aan van plastic in weiden en blikjes tussen de maïs.
In 2006 voerde OVAM een grootscheepse studie uit naar zwerfvuil op 32 soorten locaties in Vlaanderen. Trage wegen vormden geen typelocatie op zich, maar zijn een combinatie van ?andere weg?,
?wandelroute?, ?fietsroute? en ?natuurreservaat?. In elk geval blijkt uit deze studie duidelijk dat deze typelocaties zeker niet systematisch méér zwerfvuil genereren dan hoofdwegen of straten in de bebouwde kom. Die vaststelling komt overeen met onze ervaringen op het terrein. Ja, er ligt (te) vaak afval langs paden en wegen. Maar langs gewone straten is de toestand dikwijls nog veel erger.

Maar wat doen we eraan?
Langs wandel- en fietsroutes wordt vaak gewerkt met de klassieke recepten om zwerfvuil tegen te gaan: vuilnisbakjes en blikvangers plaatsen. Die oplossing is alleen doeltreffend als de vuilnisbakjes strategisch geplaatst worden. Een belangrijk principe daarbij is dat ze moeten geplaatst worden daar waar ze zwerfvuil ?aantrekken? en geen aanleiding geven tot ?sluikstorten?. Zo geeft een vuilnisbak op een plaats met weinig sociale controle aanleiding tot sluikstorten. Het is dus zeker niet aan te raden om veel vuilnisbakken te plaatsen langs trage wegen. Enkel vuilnisbakjes plaatsen op goed uitgekozen plaatsen zoals een picknickplaats of rustpunt is veel doeltreffender.

Sensibilisatie van wandelaars en fietsers is een preventief middel binnen de mix van andere instrumenten. Ten minste als de campagne over een lange termijn loopt en regelmatig terugkeert. Welke resultaten sensibiliseringsacties opleveren, is niet altijd duidelijk. Daarom is het essentieel om acties te evalueren en bij te sturen.

Ook buurtbewoners of gebruikers kunnen partners zijn voor een nette omgeving. In het geval van trage wegen gebeuren vaak opruimacties door ?meters en peters?, vrijwilligers die elke week of maand met een vuilniszak langs een bepaald traject wandelen. Bij opruimacties is het belangrijk om vrijwilligers tijdig te rekruteren en gemaakte afspraken te communiceren.

Hocus pocus... Opgelost?
Wondermiddeltjes bestaan (helaas) niet, maar dat is geen alibi om niets te ondernemen tegen zwerfvuil en sluikstorten. De gemeente kan sluikstorten van grote hoeveelheden afval bijvoorbeeld fysisch onmogelijk maken door paaltjes te plaatsen bij het begin van doodlopende wegen. Een strikt handhavingsbeleid met ?sluikstortbrigades? is daarvoor nodig. Zwerfvuil valt veel moeilijker aan te pakken en vraagt om regelmatige controle.


Cursusreeks Natuurtechnische inrichting
Dit artikel kadert in de cursusreeks 'Natuurtechnische inrichting van trage wegen - oplossingen voor natuur en landschap'. Over alle aspecten in verband met natuur en landschap en trage wegen, geeft Trage Wegen vzw een driedaagse cursusreeks voor gemeentelijke ambtenaren. De volgende cursus vindt plaats in Vlaams-Brabant op donderdag 24 februari (theorie-juridisch) en donderdag 3 maart (praktijk). Er zijn nog enkele plaatsen beschikbaar, dus snel inschrijven is de boodschap.

>>> Schrijf hier in voor de Vlaams-Brabantse praktijkdagen.

De praktijkdagen komen tot stand in samenwerking met de Vlaamse Overheid en met de gewaardeerde steun van Green Road NV.


Gesignaleerd: Buurtwegen bedreigd in Bois de Harre

In Manhay, een gemeente in de provincie Luxemburg heeft de gemeente, op vraag van de eigenaar, beslist dat zes buurtwegen in het Bois de Harre afgeschaft mogen worden. Om het recht van openbare doorgang te vrijwaren en de gemeente op andere gedachten te brengen, hebben enkele bezorgde wandelaars en ruiters uit de buurt een actiegroep opgezet en een petitie geopend. Je kan de petitie op >>> deze webpagina tekenen.


Vijf jaar werkgroep Trage Wegen Dilbeek. Een vooruitblik.

Deze lente bestaat werkgroep Trage Wegen Dilbeek vijf jaar, vijf jaren waarin er héél wat gebeurd is met de 300 Dilbeekse voetwegen.

Om dat te vieren, organiseert de werkgroep vier begeleide wandelingen, in elk seizoen één. Op elk van die tochten worden een aantal heropende, verbeterde of herontdekte voetwegen in de kijker gezet. De werkgroep nodigt je om te beginnen uit op zondag 6 februari 2011 voor een winterse wandeling van 10 km, waarbij gebruik gemaakt wordt van zes voetwegen in deelgemeente Sint-Ulriks-Kapelle. Deze trage wegen waren 5 jaar geleden héél moeilijk of niet toegankelijk en verkeren nu in prima of minstens behoorlijke staat. De wandeling loopt overwegend langs onverharde paden. Trek dus zeker stevig schoeisel aan.

Praktisch
Start om 14 uur aan de Wivinakapel, Wivinadreef in Groot-Bijgaarden.
Deelname gratis.
Wandeltempo ongeveer 4km/uur, geen cafés onderweg.
De volgende wandelingen vinden plaats op zondagen 3 april, 21 augustus en 23 oktober.

Alle info op >>> www.tragewegendilbeek.be.


Tragewegenbeeld: De Planke in Zeveren

1943. Madeleine François poseert op een gammel brugje - niet meer dan een plank - over de Zeverenbeek. Het brugje maakte deel uit van een pad dat Zeveren verbond met het centrum van Deinze. De naam van het pad, "De Planke" is zelfs een directe verwijzing naar het brugje.

2011. De stad Deinze overweegt om De Planke te herstellen. Daardoor zouden de inwoners van Zeveren opnieuw op een veilige manier van de Kerkstraat, waar Madeleine nog altijd woont, naar de Kouter van Deinze kunnen stappen.


Alle E-zines

Schrijf je in op onze nieuwsbrief

Please wait