Trage wegen in je buurt

Duid jouw woonplaats aan en wij personaliseren onze website voor jou.

De kaart

OF

Je postcode

Verstuur
 

E-zine Trage Wegen vzw

Uitgave November 2008

Vereniging in de kijker: Leefmilieu Tongeren

Zo omschrijven ze het zelf: "Leefmilieu Tongeren is een groep van mensen die elkaar vinden in een meer dan gewone belangstelling voor natuur, voor waardevolle landschappen, voor duurzaamheid, voor waardevolle cultuurhistorische monumenten." In elk geval delen deze enthousiastelingen met ons een hart op de juiste plaats voor trage wegen en net daarom slaan we een hartige babbel met Paul Denis, voorzitter van de vereniging.

Hoe ziet een typische trage weg er uit in jullie werkingsgebied?
Paul Denis: "Tongeren ligt midden in Haspengouw. Dit vruchtbare leemgebied werd al 7000 jaar geleden in gebruik genomen voor landbouwdoeleinden. Een dicht net van dorpskernen en rijke landbouwgronden stonden garant voor de ontwikkeling van een uitgebreid wegennet. Tot de jaren ?80, toen ruilverkavelingen zich met het landschap gingen moeien, ging het in hoofdzaak om niet-verharde wegen met fraaie kruidenbermen. Leemgronden langs akkers bevatten vaak veel stikstof en worden daarom uitbundig gekoloniseerd door brandnetel, kleefkruid en berenklauw. Uiteraard is het hele pallet van akkerkruiden aanwezig: van akkerviooltje over duivekervel tot vlasbekje. De vele schaduwrijke holle wegen daarentegen etaleren een rijkdom van voorjaarsbloei met speenkruid, gevlekte aronskelk en viooltjes. Bij regenweer zijn leemwegen letterlijk traag: je geraakt nauwelijks vooruit in de plakkerige modderbrij. Na twee dagen opdrogen worden het opnieuw de mooiste trage wegen van Vlaanderen."

Hoe lang is Leefmilieu Tongeren al bezig met trage wegen en hoe is dat gekomen?
Paul Denis: "Vanaf het oprichtingsjaar 1980 reageert Leefmilieu Tongeren tegen de verloedering van holle wegen door sluikstorten, afvalverbranding of door het leegspuiten van pesticidentanks. Vanaf 1988 werd samen met buurgemeenten als Riemst, Bilzen en Hoeselt actie gevoerd tegen de verharding en opheffing van landbouwwegen. Door de ruilverkavelingsprojecten van het eerste uur verdwenen kilometers veldwegen onder 16 cm beton, standaard 3 m breed. Andere werden opgeheven. Holle wegen werden verbreed of opgevuld. Gevolg: Verlies aan natuurwaarden. Sluipverkeer van auto?s en motorfietsen. Door de volgehouden inzet van natuur- en milieuverenigingen kwam er toch begrip vanwege de Vlaamse Landmaatschappij: meter bij meter trage weg werd er onderhandeld en met steun van de toenmalige schepenen van leefmilieu gevrijwaard van beton. Gaandeweg werd het zelfs mogelijk om complete wandellussen erkend te krijgen. Ontbrekende extra schakels werden op kavelgrenzen aangelegd, onverhard en op 1,5 m wandelbreedte. De provinciale actie rond kleine landschapselementen in 1990 bracht ook een hele mentaliteitswijziging op gang op het vlak van onverharde wegen of holle wegen."

Zijn jullie ook vandaag nog actief rond trage wegen?
Paul Denis:"Na de strijd tegen de ruilverkavelingsgolven volgde in de jaren '90 een mountainbikerage die dreigde op hol te slaan. Om de waardevolste tracés voor een nefaste recreatiedruk te behoeden, trad Leefmilieu Tongeren opnieuw in het verweer. Ook de dreigende quad-tochten langs trage wegen in 2003 en de verhardingsgolf bij de uitbouw van het fietsnetwerk Haspengouw konden op ons protest rekenen. Regelmatig duiken in de gemeenteraad ook aanvragen op om veldwegen te onttrekken aan het openbaar domein. Deze aanvragen worden nooit voorgelegd aan de milieuraad. Dan moet er vanuit de milieuvereniging alert gereageerd worden om de ophef van waardevolle trage wegen te verhinderen. Wij blijven onze waakfunctie vervullen in afwachting van een stevig beleid vanwege de hogere en gemeentelijke overheden. Ondertussen moeten wij de meerwaarde van trage wegen blijven in de kijker plaatsen. Trage wegen hebben ons enorm veel te bieden: verwondering, veiligheid, lichaamsbeweging, een gevoel van duurzaamheid, en ga zo maar door. Door de organisatie van maandelijkse landschapswandelingen (zie foto!) willen we het respect voor trage wegen doen toenemen. Hiervoor worden bij voorkeur fraaie trage wegen uitgekozen, onder het motto 'bekend is bemind'. Leefmilieu Tongeren ruimt ook jaarlijks zwerfvuil op langs de voormalige spoorwegberm tussen Hasseltsesteenweg en Rooi. Wij proberen ook de culturele erfgoedwaarde van trage wegen te benadrukken. In onze streek zijn bijvoorbeeld enkele bijzonder fraaie molenpaadjes bewaard gebleven. Ooit telde Tongeren meer dan 10 watermolens op de Jeker. De meesten om graan te malen. Eentje om drinkwater naar de watertorens te pompen. Eentje om de looitonnen draaiende te houden in de leerlooierij. We breien ze jaarlijks aan elkaar tijdens een traditionele fietstocht ter gelegenheid van de Molendag Limburg en dit telkens tijdens de laatste zondag van juni."

Wat is volgens jou de belangrijkste uitdaging voor de trage wegen in Zuid-Limburg?
Paul Denis: "Zuid-Limburg heeft naar analogie van haar gerenommeerd fietsnetwerk nood aan een overkoepelende visie op de trage wegen. Het ontbreekt aan visie om in te schatten welke wegtrajecten essentiële schakelfuncties hebben in wandellusen en ?netwerken. Het recente wandelnetwerk in Voeren kan wellicht ook andere gemeenten op ideeën brengen. De verblijfssector is echt vragende partij naar zo'n netwerk van wandelpaden en wandellussen, met daaraan gekoppeld een planmatig onderhoud. Want ook daar knelt het schoentje. De aanpak van het fietsroutenetwerk wordt dynamisch professioneel gestuurd. Het onderhoud van de andere trage wegen verloopt echter amateuristisch. Tongeren slaagt er niet in om de kilometers bermen langs de betonnen ruilverkavelingswegen goed te onderhouden. De stad kan ook onvoldoende deskundig personeel inzetten om de fraaie holle wegen een adequaat onderhoud te geven, dat de doorgang van groot landbouwverkeer toelaat en het respect voor de grote natuurlijke rijkdom respecteert. Onderhoud gebeurt al te vaak na klachten van landbouwers, die met hun machines moeilijk kunnen passeren. Vaak worden dan privéfirma?s ingeschakeld die snel snel met de grove borstel de klus klaren."

Een goed onderhouden wandelnetwerk biedt inderdaad goede garanties voor een kwalitatieve functievermenging. Veel succes met jullie initiatieven op dit vlak en bedankt voor het gesprek!

Meer info:
Paul Denis - Leefmilieu Tongeren - www.leefmilieutongeren.be (paul_denis@skynet.be)


Wandelpaden in Haaltert moeten open

Trage-wegenbeeld: De gemeente Haaltert moet (onder andere) deze trage wegen terug openstellen na een vonnis van de rechtbank van Eerste Aanleg in Dendermonde

De uitspraak van de rechter volgt op een klacht van Luc Beeckman, een wandelaar uit deelgemeente Kerksken. Na 15 jaar van meldingen, brieven en klachten bij de gemeente, de provincie en de Vlaamse Overheid stapte -als laatste redmiddel- naar de rechter. De gemeente moet tegen eind februari 2009 een aantal buurtwegen openen en herstellen.

Berichtgeving over deze zaak: Het Laatste Nieuws - Het Nieuwsblad


Trage-wegen-lijn: Trage wegen in 't Groen komt eraan

28 april 2009: ecologische waarden langs trage wegen

Natuurpunt, vzw Trage Wegen, INBO en Regionaal Landschap Voorkempen organiseren - met heel wat andere partners - op 28 april 2009 een studiedag waarbij we ingaan op de ecologische waarden op en langs trage wegen.

Meer trage wegen, meer biodiversiteit?

Een wegberm met greppelsprinkhaan, een haag met sleedoornpage, een geelgors aan het roepen vanuit een meidoornbosje. Kleine landschapselementen bieden voor tal van soorten een laatste toevluchtsoord. Heel wat van die kleine landschapselementen kan je bij ons terugvinden langs trage wegen. De wegen zelf zijn óók een habitat en tegelijk corridor. Waren de wegbermen niet het grootste natuurgebied van Vlaanderen? De jongste jaren nam de aandacht voor trage wegen enorm toe. Verschillende gemeenten ontwikkelden een trage-wegenplan of zijn ermee bezig. Het netwerk krijgt een opknapbeurt, nieuwe wegen worden aangelegd. Goed voor onze natuur dus?

Verbinden van natuur, verweven van functies

Toch is het niet allemaal rozegeur en maneschijn. Door het toenemende gebruik van wegen in het buitengebied, stijgt ook de vraag naar betere recreatieinfrastructuur. Op de heel onduidelijke scheiding tussen stad en platteland worden trage wegen in gebruik genomen voor functioneel fietsverkeer. Comforteisen duiken op, en de verweving van functies maakt plaats voor een eenzijdige benadering. Met als gevolg dat onze laatste mooie onverharde wegen overgoten worden door een laag asfalt, met alle gevolgen voor fauna en flora.

Studie en debat, workshops en excursies.

In de voormiddag situeren we de ecologie op en langs trage wegen. We debatteren met alle actoren over trage wegen als dé kans voor fijnmazige natuurverbinding. Als plek voor het verweven van functies ook. Posters tijdens de middagpauze tonen wat er nu al gebeurt en vooral: door wie het gebeurt. Ons doelpubliek: vrijwilligers, ambtenaren, studiebureau?s, ? iedereen die met inrichting en beheer van trage wegen in aanraking komt.
In de namiddag trekken we het thema open. Op excursies leer je te velde de natuurwaarde én de verbindende waarde van trage wegen kennen. Workshops leggen de vinger op de pols inzake thema's als inrichting, beheer en stilte. Je leert uit goede voorbeelden, en wij leren dankzij jouw bijdrage.

Alle details binnenkort op onze website, maar noteer alvast de datum in je agenda: 28 april 2009


Studiedag Trage Wegen Doen Bewegen - 5 februari 2009

Trage Wegen vzw begeleidde het voorbije anderhalf jaar twintig gemeenten bij de opmaak van een herstelplan voor trage wegen. Dit project voor Duurzaam Lokaal Milieubeleid loopt begin volgend jaar ten einde. Op 5 februari organiseert Trage Wegen vzw een studiedag om haar projectervaringen voor te stellen aan gemeentebesturen en verenigingen die ook werk willen maken van trage wegen en de kaart trekken van duurzame mobiliteit.

Herstelplan
Binnen het project "trage wegen doen bewegen" vertrekt Trage Wegen vzw telkens vanuit dezelfde methodiek om tot een herstelplan voor trage wegen te komen. Eén van de speerpunten van zo een lokaal project is het betrekken van vrijwilligers en lokale verenigingen bij het proces.

Publieksparticipatie
Vzw Trage Wegen maakt samen met de betrokken gemeentediensten en vrijwilligers de inventaris van het trage-wegennetwerk op, waarna vertegenwoordigers van lokale verenigingen en gebruikers van trage wegen opmerkingen en suggesties maken voor het netwerk van trage wegen. Voorbeelden zijn het wegdek verbeteren, naambordjes plaatsen of een verloren gegane verbinding terug openstellen. Tijdens een synthesevergadering bespreken de verschillende gebruikersgroepen alle voorstellen en worden een aantal voorstellen naar voor geschoven. De adviesnota die hieruit volgt, geeft vorm aan het gemeentelijke trage-wegenbeleid.

Het sterkste punt van het project is dat door het betrekken van het lokale middenveld en verschillende gemeentediensten, er een breed draagvlak ontstaat voor trage wegen. Dit is slechts één reden waarom de methodiek voor de meeste gemeenten erg vernieuwend was. Ook voor Trage Wegen vzw betekenden de lokale projecten ? met elk een eigen context ? telkens weer een boeiende uitdaging.

Op de studiedag kom je meer te weten over onze projectervaringen. Dit doen we aan de hand van een publicatie met concrete voorbeelden, interessante tips en vingerwijzingen. Maar ook door getuigenissen van ambtenaren die het project in hun gemeente coördineerden. Tot slot ontdek je tijdens een ?walkshop? tot welke terreinrealisaties een herstelplan trage wegen kan leiden.

Meer info: Andy Vandevyvere, 02/204 09 70 (andy.vandevyvere@tragewegen.be)

Inschrijven kan vanaf nu op www.tragewegen.be/dulomi

Het project Trage Wegen Doen Bewegen komt tot stand dankzij het Milieu-projectenfonds van de Vlaamse Overheid en de gewaardeerde bijdrage van Green Road NV.


The Big Ask

Doen politici genoeg tegen klimaatsverandering?

Het opnemen van 'The Big Ask'-film op 10 augustus 2008 staat nu al bekend als het grootste evenement tegen klimaatverandering dat ooit gerealiseerd werd in België. 6.000 mensen namen deel als 'figurant' bij het filmen van de clip op het Klein Strand in Oostende. De video moedigt iedereen aan zijn of haar stem te gebruiken en om de clip naar politici op te sturen die dringend werk moeten maken van een strenge en sociale klimaatwet om de broeikasgassen met jaarlijks minstens 3% te reduceren. Want wat zijn we met al die mooie trage wegen als ons klimaat naar de knoppen gaat?

Het hélpt
In het Verenigd Koninkrijk heeft de Big Ask-campagne geleid tot de Climate Protection Act. Deze klimaatwet zorgt voor een wettelijk kader voor een jaarlijkse reductie van broeikasgassen. De wet zal op 27 november van kracht gaan. De film wordt ook gelanceerd vóór de uiterst belangrijke VN klimaatonderhandelingen in Poznan, Polen. Bekijk dus de videoclip op www.thebigask.be.
Na het bekijken van de clip is het aan jou! Druk onze politici met de neus op de feiten, stuur de clip door naar je vrienden, familie, kennissen en collega's. Zet de film op je website, op je facebook- of MySpace- of maakt niet uit welk profiel... Teken de video-petitie en vraag iedereen hetzelfde te doen. Roep zo luid je maar kan, schreeuw het uit op de trein, op het werk en midden in 't straat - tot op de kleinste trage weg: ACT THE F*CK NOW!!!

Deze campagne loopt ondertussen in niet minder dan 17 landen. En de sneeuwbal rolt, met uw hulp, door. De tijd voor praten is voorbij, het is tijd voor verandering!

Meer info: www.thebigask.be


Buur Natuur zkt plekje

Pasar kiest 150 mooiste natuurplekjes

Je hoeft echt geen honderden kilometers af te leggen om een mooi plekje natuur te vinden. Dat bewijst Pasar, het vroegere Vakantiegenoegens. In het kader van haar jaarthema Buur Natuur, kan je nog tot eind februari 2009 stemmen op het mooiste natuurplekje in 150 gemeentes - ook als je géén Pasar-lid bent.

trage wegen = natuur
Het hoeft niet te verwonderen dat heel wat Pasar-afdelingen trage wegen hebben genomineerd als favoriet natuurplekje. Of het nu gaat over oude spoorwegbermen, zandwegen of baantjes door landelijk gebied: trage wegen zijn dragers voor natuur. Mensen herkennen ze ook als dusdanig. Na de verkiezing kan iedereen ook het mooiste plekje in hun gemeente leren kennen. De verkozen plekken worden volgend jaar immers ingehuldigd met een recreatieve activiteit: een wandeling, een fietstocht, op stap langs trage wegen, een gps-wandeling of een zoektocht. Pasar wil daarmee nog eens zijn rol uitspelen als kwaliteitswaardemeter voor toerisme en recreatie dicht bij huis. Deze activiteiten staan open voor iedereen.

Meer info en stemmen kan op www.buurnatuur.be.


Wetterense winterwandelingen... en nog veel meer

Sneeuw, ijs, wind, ...

Het ideale weer om binnen te blijven, zou je denken. Maar neen hoor: de winter van 2008-2009 kondigt zich nu al aan als een trage-wegentopper. Wandelingen die het nuttige aan het aangename koppelen! Een greep uit het aanbod.

Wetterense winterwandelingen
Naar jaarlijkse traditie pakt de dienst Leefmilieu van Wetteren weer uit: deze winter verkennen ze in groep een trage-wegennet om u tegen te zeggen! De eerstvolgende activiteit: "Bibberen van de kou" - zondag 14 december, start aan het buurthuis van Ten Ede, Heusdensteenweg 6 in Wetteren. Meer info: www.wetteren.be

Aperitiefwandelingen Ichtegem
Het fonteinpad in Ichtegem (foto)ligt er weliswaar al een pak beter bij dan 3 jaar geleden, maar de beruchte voetweg wordt nog altijd met afschaffing bedreigd. De Houtlandse Milieuvereniging zet ook haar acties voort en wandelt elke maand door het prachtige gebied. Een aperitiefje krijg je er als afsluiter bij.

Eerstvolgende activiteit: Zondagvoormiddag 30 november om 10h00 (einde voorzien rond 11h30) We starten om 10h00 aan het kapelletje in de Zr. Clarastraat in Ichtegem. Meer info: 051/700 695

Trage Wegen in Dilbeek
Het immer verrassende recept van ongekende én onverharde wegen blijft aanslaan. Keer op keer slaagt Trage Wegen Dilbeek erin tochten te brouwen die bijblijven. Meewandelen is eenvoudig en nuttig, want een ervaren gids leidt je langs paadjes die anders in de vergetelheid belanden.

Eerstvolgende activiteit:
Zondag 7 december - Wandel mee tussen Dilbeek-Savio - kasteel La Motte en de zuidelijke hellingen van Asse en Bekkerzeel. Start aan het treinstation van Dilbeek om 10.50u óf om 13.30u op de binnenkoer van Kasteel la Motte, Lumbeekstraat te Sint-Ulriks-Kapelle. Einde van beide wandelingen omstreeks 16.15-16.30u.

Meer info: www.tragewegendilbeek.be

Nog véél véél meer vind je op Vlaanderentraag.be. Trek alvast stevig schoeisel aan!


Alle E-zines

Schrijf je in op onze nieuwsbrief

Please wait